همکاری باشگاه های فوتبال با رمزارزها | از اسپانسر تا تجربه دیجیتال هواداری
دنیای فوتبال به سرعت با فناوری بلاکچین و رمزارزها پیوند خورده و باشگاه های بزرگ جهانی از این فناوری برای ارتباط نزدیک تر با هواداران استفاده می کنند. در سال های اخیر و به ویژه پس از همه گیری کرونا، باشگاه ها به دنبال روش های نوین برای حفظ ارتباط با هواداران خود بوده اند و بلاکچین یکی از کلیدواژه های جدید در این مسیر است. فناوری بلاکچین به تیم ها امکان می دهد دارایی های دیجیتال مانند توکن ها و NFTها را ایجاد کنند تا هواداران با خرید و نگه داری آن ها حق رأی در نظرسنجی های باشگاه، دسترسی به رویدادهای ویژه، یا دریافت محصولات کلکسیونی دیجیتال را به دست آورند. به این ترتیب، باشگاه ها می توانند حمایت مالی جدیدی جذب و ارزش برند خود را حفظ کرده و هواداران را در فعالیت های باشگاه مشارکت دهند.
آمارها نشان می دهد فوتبال نقش اول را در جذب حمایت های مالی صنعت رمزارز دارد. طبق گزارش های موجود، بین سال های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۴ فوتبال بیشترین تعداد قراردادهای اسپانسرشیپ رمزارزی را به خود اختصاص داده (۳۳ قرارداد). افزایش علاقه شرکت های رمزارزی به این حوزه فرصتی برای پولی سازی طرفداران فراهم کرده است، اما همین وابستگی به بازارهای پرنوسان رمزارز چالش هایی نظیر ریسک قیمت و مقررات نامشخص را نیز به همراه دارد.
اسپانسرشیپ باشگاه های فوتبال و شرکت های رمزارز
باشگاه های بزرگ فوتبال جهان قراردادهای گسترده ای با شرکت های فعال در حوزه رمزارز امضا کرده اند. برای مثال باشگاه منچستریونایتد قراردادی چندساله با پروژه بلاکچینی Tezos بسته است که شامل استفاده از لوگوی Tezos روی لباس های تمرینی تیم می شود. اینترمیلان نیز قراردادی به ارزش ۸۵ میلیون یورو (۱۰۰ میلیون دلار) با شرکت بلاکچین Zytara Labs امضا کرده و برند رمز ارز دیجیتال XDB آن روی آستین پیراهن تیم قرار گرفت. آث میلان از شرکت اتریشی Bitpanda حمایت گرفت و به تازگی این شرکت به عنوان اسپانسر پشت پیراهن تیم منصوب شده است.
در دیگر نقاط اروپا، پاری سن ژرمن با صرافی رمزارزی Crypto.com همکاری کرد و این شرکت به حامی رسمی باشگاه تبدیل شد؛ در این مشارکت علاوه بر حمایت مالی، قرار شد NFTهای اختصاصی PSG منتشر و به بازار عرضه شوند. در ایتالیا نیز سازمان لیگ سری آ اولین حمایت رسمی رمزارزی خود را با Crypto.com تجربه کرد؛ برای فینال جام حذفی ایتالیا (Juventus vs Atalanta) مجموعه ای از NFTها با تصاویر جام قهرمانی و لحظات کلیدی مسابقه عرضه شد. این حرکت ها نشان دهنده میل باشگاه ها و نهادهای فوتبالی به بهره گیری از رمزارز و بلاکچین برای جذب منابع مالی جدید و جذب مخاطب جوان تر است. همچنین باشگاه منچسترسیتی در مارس ۲۰۲۲ با صرافی OKX قرارداد شراکت رسمی بسته است، به طوری که برند OKX روی آستین پیراهن تیم قرار گرفته و در پروژه های متاورس و NFT مشترک این دو حضور داشته است.
جدول زیر برخی از مهم ترین مشارکت های باشگاه های فوتبال با شرکت های رمزارزی را خلاصه می کند:
| باشگاه / پروژه | شرکت رمزارز / پروژه | توضیحات |
|---|---|---|
| منچستریونایتد | Tezos | قرارداد چندساله؛ لوگوی Tezos روی لباس تمرینی تیم |
| اینتر میلان | Zytara Labs (XDB) | قرارداد ۸۵ میلیون یورویی؛ اسپانسر آستین پیراهن با ارز دیجیتال XDB |
| آث میلان | Bitpanda | اسپانسر پشت پیراهن؛ توسعه حمایت رمزارزی در ایتالیا |
| پاری سن ژرمن | Crypto.com | حامی رسمی؛ همکاری روی NFT باشگاه |
| لیگ برتر (Supercoppa) | Crypto.com | اولین حامی رمزارزی لیگ ایتالیا؛ عرضه NFT جام قهرمانی |
| منچسترسیتی | OKX | شریک رسمی رمزارز؛ اسپانسر آستین پیراهن و پروژه های Web3 |
| بایرن مونیخ | Stryking (Animoca Brands) | ارائه کارت های دیجیتال کلکسیونی بازیکنان (NFT) در بازی سرگرمی بلاکچین |
| یوونتوس | (Fan Token) | همکاری در عرضه توکن هواداری JUV و طرح های مشارکتی با هواداران |
| بارسلونا | (Fan Token) | عرضه توکن هواداری BAR (۱۲ میلیون توکن)؛ فروش ۱.۳ میلیون دلار در ۲ ساعت |
| Lega Serie A (کاپ) | Crypto.com | حامی جام حذفی ایتالیا؛ فروش NFTهای اختصاصی فینال جام |
| باشگاه ها و بازیکنان | پروژه Socios/Chiliz | پلتفرم توکن هواداری (Fan Token) برای بیش از ۷۰ تیم بزرگ فوتبال |
توکن های هواداری (Fan Tokens)
فن توکن ها ارزهای دیجیتالی هستند که باشگاه ها برای مشارکت دادن هواداران در تصمیمات باشگاه و ارائه امتیازات ویژه به آن ها عرضه می کنند. این توکن ها معمولاً بر بستر بلاکچین ایجاد می شوند و توسط شرکت هایی مثل Socios (روی بلاکچین Chiliz) منتشر می شوند. برای مثال باشگاه بارسلونا با Socios همکاری کرد و توکن هواداری BAR را منتشر نمود؛ این توکن ۱۲ میلیون واحدی در کمتر از دو ساعت کاملاً فروخته شد و ۱.۳ میلیون دلار درآمد داشت. همین پلتفرم Socios با باشگاه های یوونتوس (توکن JUV)، پاری سن ژرمن (توکن PSG)، آتلتیکو مادرید (توکن ATM)، اینترمیلان (توکن INTER)، منچسترسیتی (توکن CITY) و ده ها تیم دیگر شریک شده و توکن اختصاصی آن ها را منتشر کرده است. دارنده فن توکن می تواند در نظرسنجی های باشگاه شرکت کند (مثل انتخاب آهنگ قبل از بازی، یا طرح های جدید لباس)، امتیاز کسب کرده و در ازای آن جوایزی مانند بلیت VIP یا محصولات کلکسیونی دریافت کند.
در پنج سال گذشته، پلتفرم Socios با کمک شبکه بلاکچین Chiliz به بیش از ۷۰ تیم ورزشی بزرگ (از جمله تیم های ملی و باشگاهی فوتبال و بسکتبال) خدمات فن توکن ارائه کرده است. این پلتفرم در سال ۲۰۲۱ توانست سقف یک میلیون کاربر فعال را بشکند و تاکنون صدها نظرسنجی هواداری و رویداد ویژه برای دارندگان فن توکن ایجاد کرده است. فن توکن ها برخلاف NFTها قابلیت تعویض دارند و قیمتشان تابع عرضه و تقاضا در بازار است. ارزش این توکن ها عمدتاً وابسته به توانایی باشگاه در ارائه امتیازات فیزیکی و دیجیتال به دارندگان آن هاست. هرچقدر محبوبیت باشگاه بیشتر باشد، تقاضا برای توکن آن نیز معمولاً بیشتر می شود. با این وجود، نوسانات بازار رمزارز می تواند قیمت فن توکن ها را به شدت تغییر دهد و باشگاه ها در قبال این ریسک مسئولیتی ندارند.
استفاده از NFTها توسط باشگاه ها و بازیکنان
باشگاه ها و بازیکنان مشهور فوتبال برای جذب درآمد و تعامل ویژه با هواداران، به سراغ NFT رفته اند. برای مثال باشگاه یوونتوس در ژوئن ۲۰۲۱ اولین پروژه NFT رسمی خود را ارائه داد؛ این پروژه با همکاری آدیداس انجام شد و اولین کالکشن آن شامل یک مدل سه بعدی با کیفیت از پیراهن فصل جدید باشگاه بود که در یک حراج آنلاین عرضه شد. باشگاه های دیگر نیز دست به کار شده اند: PSG در همکاری با Sorare و هنرمندان دیجیتال اقدام به انتشار NFTهای بازیکنان و لحظات کلیدی کرده است.
یکی از مشهورترین پروژه های NFT در فوتبال، بازی فانتزی Sorare است. سوراره به کاربران اجازه می دهد کارت های دیجیتال (NFT) متشکل از بازیکنان واقعی را بخرند و تیم های مجازی بسازند و در مسابقات شرکت کنند. این شرکت فرانسوی در سال ۲۰۲۱ توانست ۶۸۰ میلیون دلار سرمایه جذب کند و ارزش خود را بیش از ۳.۶ میلیارد یورو برآورد کند. سوراره با مجوز رسمی بیش از ۲۸۰ لیگ فوتبال و باشگاه های بزرگی مانند PSG، رئال مادرید و لیورپول همکاری دارد و توکن های NFT آن در بلاکچین اتریوم ثبت می شوند. با وجود موفقیت های مالی و توجه هواداران، استفاده از NFTها چالش هایی مثل نگرانی های زیست محیطی (مصرف انرژی استخراج) نیز دارد؛ برای نمونه یوونتوس برای کاهش اثرات زیست محیطی NFTهای خود از پروتکل پایِنتوری (Palm) مبتنی بر اتریوم استفاده کرده است.
بازیکنان مطرح در دنیای رمزارز و NFT
افراد سرشناس فوتبال نیز با برندها و پروژه های رمزارزی همکاری کرده اند. کریستیانو رونالدو، ستاره پرتغالی، قراردادی چندساله با صرافی بایننس امضا کرد تا مجموعه ای از NFTها را عرضه کند. اولین مجموعه NFT او در سال ۲۰۲۲ منتشر شد و «بهترین گل ها»ی دوران حرفه ای اش را به عنوان آثار دیجیتال عرضه کرد. از دیگر چهره ها می توان به پول پوگبا اشاره کرد؛ او در تبلیغات Crypto.com همراه مت دیمون بازی کرد و همچنین در یک پروژه NFT به نام CryptoDragons شرکت نمود و با فروش تخم های اژدها (NFT)، توجه زیادی جلب کرد. مایکل اون، ستاره قدیمی انگلیس، نیز در پروژه TopGoal شرکت کرده تا مجموعه NFTهایی شامل گل های تاریخی خود ارائه دهد.
چند بازیکن فوتبال حتی رمزارز شخصی خود را راه اندازی کرده اند. به عنوان مثال خامس رودریگز هافبک کلمبیایی رمزارز اختصاصی «JR10 Token» را برای تعامل با هواداران و ارائه خدمات ویژه معرفی کرده است. این نمونه ها نشان می دهد که چهره های بزرگ فوتبال می توانند از محبوبیت خود برای تبلیغ پروژه های رمزارزی و NFT استفاده کرده و منابع مالی جدیدی جذب کنند.
پروژه های بلاکچین اختصاصی مرتبط با فوتبال
علاوه بر پروژه های باشگاهی، چندین پلتفرم و بازی بلاکچینی به طور خاص روی فوتبال تمرکز کرده اند. مهم ترین آن ها Sorare است که پیش تر توضیح داده شد. علاوه بر آن، پلتفرم های فانتزی دیگری نظیر FootballCoin وجود دارند که با استفاده از داده های واقعی مسابقات به بازیکنان امکان ساخت تیم و رقابت می دهند. همچنین شرکت Chiliz علاوه بر انتشار توکن های Socios، اخیراً شبکه بلاکچین اختصاصی خود را راه اندازی کرده تا توسعه دهندگان دیگر نیز بتوانند توکن های هواداری خلق کنند. در ابعاد کوچکتر، پروژه هایی مانند Win.gg (وی جی جی) نیز با تمرکز بر فوتبال و NFT تلاش می کنند بازی ها و مسابقات مبتنی بر بلاکچین برگزار کنند. این پروژه ها متمرکز بر جذب جامعه ورزشی طرفداران ارزهای دیجیتال هستند.
جمع بندی نهایی
همکاری بین فوتبال و رمزارز چشم اندازهای جدیدی برای هر دو عرصه ایجاد کرده است. از فرصت های کلیدی می توان به افزایش درآمد باشگاه ها از طریق فروش توکن و NFT، جذب اسپانسرهای جدید سرمایه گذار و جذب نسلی نوین از هواداران دیجیتال اشاره کرد. استفاده از بلاکچین امکان ایجاد تعامل های مبتکرانه (نظیر رای گیری آنلاین، پاداش های منحصربه فرد) را فراهم کرده است. علاوه بر این، بزرگ ترین رویدادهای فوتبال جهان (جام جهانی، لیگ قهرمانان) نیز توجه شرکت های رمزارزی را جلب کرده اند؛ به عنوان مثال Crypto.com در سال ۲۰۲۴ حامی رسمی لیگ قهرمانان اروپا شد که نشانه احیای تدریجی اعتماد صنعت رمزارز است. امیدواریم این مقاله مورد توجه شما عزیزان قرار گرفته باشد.
رمزارزهای مرتبط
نرخ لحظهای رمزارزهای مرتبط و سایر ارزهای دیجیتال.
چیلیز
تزوس
اتریوم
بیت کوین
تتر
بایننس کوین
یو اس دی کوین
